R-Z

A-D | E-J | K-Q

R

Ranvier Boğumu:

Myelinin komşu segmentleri arasındaki küçük aralıklar.

Rekombinan:

İki farklı kaynaktan elde edilen. Rekombinan proteinler genetik mühendislik yoluyla iki farklı kaynaktan alınan DNA’ nın birleşmesi ile oluşur.

Relapsing-remitting MS:

Dört MS formundan (iyi huylu -benign, primer progresif, sekonder progresif) biri, ataklar ve bunu izleyen tam ya da tama yakın düzelme dönemleri ile karakterizedir. Genellikle yavaş yavaş zaman içinde özürlülük birikimine yol açabilir.

Renal:

Böbreğe ait.

Reseptör:

Bir hücrenin içinde ya da üzerinde bulunan, belli bir maddeye özel olarak bağlanabilen ve belli fizyolojik etkilere yol açan moleküler yapı.

Retrobulber nevrit:

Gözün arkasında inflamasyon.

Ribonükleik asit (RNA):

Riboz şekeri içeren tek iplikli nükleik asit. RNA genetik bilginin çekirdekteki DNA’ dan, sitoplazmadaki ribozomlara aktarılması ve böylelikle yapıtaşı proteinlerinin oluşumunda kullanılmasını sağlar.

Ribozom:

Sitoplazmada bulunan, RNA ve protein içeren, protein sentezinin olduğu parçacık.

Rizotomi:

Beyin ya da omurilikte sinir köklerinin cerrahi bloğu.

S

Saflaştırma:

Tek tip bir proteinin tüm diğer proteinlerden ya da kirlerden arındırılması.

Santral sinir sistemi (SSS):

Beyin, beyin sapı, beyincik ve omurilik SSS’ ni oluşturur.

Santrifüj:

Merkezkaç kuvveti oluşturarak partikülleri ya da sıvıyı ağırlığına ya da yoğunluğuna göre ayırmak amacıyla bileşiklerin ya da diğer maddelerin büyük hızda döndürülmesi. Bu süreç yerçekiminin normal etkisini hızlandırır.

Schwann hücresi:

Aksonların etrafını sararak çok iyi elektriksel yalıtım sağlayan özelleşmiş bir hücre.

Sekonder progresif MS:

Her ne kadar hastalığın iki formu arasındaki sınır kesin değilse de, relapsing- remitting MS zaman içinde sekonder progresif (ikincil ilerleyici) forma geçmektedir. Sekonder progresif MS’ de ataklardan sonra düzelme tam olmaz, ayrıca ataklardan bağımsız olarak ilerleyici özürlülük söz konusudur. Sekonder progresif MS, MS’ in dört formundan (iyi huylu -benign-, primer progresif, relapsing-remitting) biridir.

Serebral Korteks:

Serebral yarıkürelerin bütün yüzeyini kaplayan, yaklaşık 2 mm kalınlığında, beynin gri maddesinin dış tabakası. Serebral korteks nöronlardan (sinir hücrelerinden) ve destek hücrelerinden (glial hücrelerden) oluşur ve bilişsel (kognitif) fonksiyonu yerine getirmek için (algılama, düşünme ve hatırlamanın bütün yönlerini) çeşitli kaynaklardan alınan bilgilerin bağıntısını (korelasyon) kurma görevini yapar.

Sfinkter:

Kasıldığında doğal bir delikten geçişe izin veren ya da engelleyen, yüzük şeklinde bant oluşturan kas lifleri.

Sindirim:

Maddelerin vücutta kiyasal tepkimelerle yıkılması, parçalanması.

Sitokin:

Hücreler arasında etkileşime aracılık eden sinyal molekülleri. Bunların örnekleri arasında interferonlar (IFN), tümör nekroz faktörler (TFN), İnterlökinler (IL) ve transforming growth faktör (TGF) sayılabilir.

Sitoplazma:

Çekirdek dışında hücrede bulunanlar.

Somatosensöryel:

Vücudu, hareketini ve pozisyonunun duyumu.

Spazm:

Hastalığa ait herhangi bir nesnel delil. Bu delil, genellikle belli göreceli yakınmaları (belirtileri) olan hastaların doktor tarafından muayenesi sırasında elde edilir. Örneğin reflekslerde değişiklik, MRG’ de patolojik bulgu veya felç hastalığa ait bulgu olarak değerlendirilir.

Son nokta:

Bir sürecin ölçülüp gözlenebileceği, sürecin tamamlandığı nokta. Klinik deneylerde tedavi sonucu hastalık üzerinde elde edilen sonucun ölçülebildiği nokta.

Soy ağacı analizi:

Kalıtımın analizinde kullanılan bireyin atalarının gösterildiği tablo, liste veya çizim.

Stabilite:

Bir molekülün beklenen yaşam süresinin ısıya, mide, karaciğer veya böbrekte yıkılıp yıkılmadığına (metabolizmasına) bağlı olarak ölçümü.

T

T1-ağırlıklı kesit:

Radyo dalgaları değiştirilerek eski lezyonların daha iyi görüntülendiği MRG tipi. Kontrast ajan kullanarak uygulandığında yeni lezyonlar da görüntülenebilir.

T2-ağırlıklı kesit:

Radyo dalgaları değiştirilerek, hem eski hem de yeni lezyonların görüntülenebildiği MRG türü: sıklıkla MS tanısı konurken kullanılmakta. Su içeriği yüksek olan alanlar (örneğin MS lezyonları, içi sıvı dolu ventriküller) parlak açık renkli sinyaller verirler.

T- hücresi:

Esas olarak hücre aracılı bağışıklık reaksiyonlarını kontrol eden ve B hücre gelişiminde rolü olan lenfosit grubu. T- hücreler lenfokin hormonlar salgılayarak bağışıklık sistemini düzenlerler.

Tercüme etme:

Bir proteindeki aminoasit dizileri için kodlanmış mesajı (RNA içinde) tercüme etmek, şifreyi çözmek.

Ters dönüştürme yapanlar:

(reverse transkriptaz) Bilgi transferinin normal yönünü değiştirebilen viral enzim. Genetik bilgi normalde DNA’ dan RNA’ ya geçer, ancak ters dönüştürücü RNA’ dan DNA sentezletir.

Tetani:

Sinir ve kasların kasılma, titreme, kramp şeklinde aşırı uyarılmışlığı.

Tik:

İstemsiz, israrcı, tekrarlayıcı ve hep belli bir tarzda olan hareketler, genellikle yüz ve omuzlarda görülür.

Tonik nöbet:

Kas tonusunun artması ve sürmesi ile karakterize nöbet tipi.

Transfeksiyon:

Bir türdeki DNA’ yı farklı türden hücreler içine aktarma işlemi.

Tümör nekroz faktörü:

T hücreleri tarafından aktifleştirilen ve tümör hücrelerini in vivo/ in vitro öldüren sitokin.

U

Ürünlenme:

Belli bir zamanda üretilen madde miktarı.

Uyarılmış potansiyeller:

Sinirlerin elektrik aktivitesini ölçmek için elektrot kullanılması.

Uyarılma-kasılma ikilisi:

Sinir uyarısının gelmesi sonucu kasın uyarılıp kas liflerinin kasılmasıyla sonuçlanan zincirleme aktivite.

V

Vazodilatasyon:

Kan akımının artmasına yol açan kan damarlarının iç çapının genişlemesi durumu.

Ventriküller:

Beynin, içi beyin omurilik sıvısı dolu, boşlukları.

Venül:

Küçük ven.

Virüs:

Koruyucu protein kılıf içinde DNA içeren ufak, enfeksiyon yapan canlı.

X

Y

Yüz felci:

Yüzün bir yarısının felç olmasına neden olan yüz sinirinin etkilendiği durum.

Yürüyüş:

Yürüme şekli.

Yüzey alanı:

Bir nesnenin dış yüzünün alanı.

Bu sayfadaki bilginin en son güncellendiği/doğrulandığı tarih:

11/20/2001

Ana sayfa | Bağlantılar | Kayıt ve geri bildirim | Sözlükçe | Arama motoru ve site haritası | Yerel Bilgiler | Yardım| Bir arkadaşa söyleyin | Sorumluluk almama | Basın Bilgileri | Schering